Do tragedii doszło ok. 16.30 ok. 1030 metrów pod ziemią. Według informacji kopalni, nie prowadzono tam wydobycia węgla - ściana wydobywcza już od lutego była przeznaczona do likwidacji, właśnie ze względu na trudne warunki pracy i zagrożenie dla górników. Od 18 listopada trwały tam prace przy wydobywaniu wartego ok. 70 mln zł sprzętu. Przenośniki zdążono przenieść do innych części kopalni, trwał demontaż zmechanizowanej obudowy. Rozmontowano ją w ok. 10 proc.

W chodniku pracowało 31 osób. W momencie wybuchu lub zapalenia metanu (eksperci nie mają jeszcze ostatecznej pewności co do charakteru tego zjawiska), ośmiu z nich zdołało się uratować. 23 pozostało w strefie wybuchu. Po kilku godzinach akcji ratowniczej udało się wydostać zwłoki czterech górników, a czterej inni byli w zasięgu wzroku ratowników. Niektóre ciała były poparzone w stopniu uniemożliwiającym szybką identyfikację.

15 spośród 23 pracowników to załoga firmy zewnętrznej, świadczącej usługi na rzecz kopalni. W takich firmach nie obowiązują układy zbiorowe jak w spółkach węglowych; zwykle górnicy ci mają mniejsze przywileje i mniej zarabiają. Premier Kaczyński zapowiedział, że ich rodziny także obejmie deklarowana przez rząd pomoc.

Rejon, który muszą przeszukać ratownicy poszukujący pozostałych górników, to odcinek ok. 500 m, choć pracownicy mogą znajdować się np. w połowie drogi. Wbrew wcześniejszym informacjom w chodniku nie doszło do zawału, ratownikom przeszkadza jednak brak powietrza (atmosfera w chodniku jest niezdatna do oddychania) oraz wysoka temperatura. Niewykluczone, że z przodu ściany nadal jest pożar.

Ratownicy pracują w specjalnych aparatach. Warunki panujące w miejscu wypadku rzecznik Kompanii Węglowej, do której należy kopalnia, Zbigniew Madej, określił jako "niewyobrażalne i ekstremalne". Przedstawiciele kopalni wierzą jednak, że ktoś mógł przeżyć, jak na początku tego roku uwięziony w tej samej kopalni górnik Zbigniew Nowak, który spędził pod ziemią prawie pięć dni.

Na rannych górników, gdy uda się do nich dotrzeć, czekają - jak zapowiedział obecny na miejscu katastrofy minister zdrowia Zbigniew Religa - śmigłowce i samoloty, gotowe zawieźć ich, w zależności od potrzeb, do wszelkich ośrodków specjalistycznych.

Przed kopalnią nadal gromadzą się rodziny górników. Ci, których bliscy są w zagrożonym rejonie, czekają w kopalnianej stołówce. Rozmawiają z nimi policyjni psychologowie. Do kopalni przyszli też trzej księża z miejscowej parafii, aby wspierać górników i ich rodziny.

Kopalnia "Halemba" jest zaliczana do zakładów o czwartym, najwyższym stopniu zagrożenia metanowego. Należy do najgłębszych, uchodzi też za jedną z najbardziej niebezpiecznych. W 1990 r. w wyniku wybuchu metanu zginęło tam 19 górników, ok. 20 zostało rannych. Rok później, w 1991 r. w wyniku tąpnięcia zginęło 5 górników. Podziemny wstrząs w lutym tego roku zakończył się jednak szczęśliwie - po prawie 5 dniach ratownikom udało się wydobyć żywego Zbigniewa Nowaka.

Największa w ostatnich latach tragedia w górnictwie miała miejsce w lutym 2002 r. w kopalni "Jas-Mos" w Jastrzębiu Zdroju. W wyniku wybuchu pyłu węglowego zginęło tam 10 górników.

źródło: PAP