Wydarzenie, poświęcone żołnierzom wyklętym i ich losom, rozpoczęły dźwięki "Marszu Sybiraków". Krótki program artystyczny na tę okazję przygotowali uczniowie ZSR CKP. Zebrani w szkolnej auli wysłuchali m.in. próbki poezji Mariana Jonkajtysa, poruszającej tematykę bolesnych losów wielu pokoleń Polaków. – Cieszę się z tak dużej ilości młodzieży, zgromadzonej na naszej „Żywej lekcji historii”, jesteście tu w odświętnych strojach, więc jest to wyraz szacunku dla wszystkich gości. Jest was tu tak dużo, a w zasadzie na sali panuje absolutna cisza, jak makiem zasiał – chwalił postawę uczniów dyrektor Sławomir Kosobudzki. – W naszej szkole współpracujemy z IPN już od dłuższego czasu, organizujemy spotkania, prelekcje na rozmaite tematy. Cieszę się, że młodzież uczęszczająca do naszej szkoły ma możliwość wysłuchania słów specjalistów, czerpania wiedzy od profesjonalistów, bo przecież często za historię zabierają się jacyś eksperci-amatorzy, którzy przedstawiają ją w krzywym zwierciadle. My przekazujemy ją taką, jaka ona była.

Jednym z elementów uroczystości było otwarcie wystawy tematycznej "W 40-tym roku nas Matko na Sybir zesłali". Zadanie to spoczęło na barkach Anny Wronowskiej, przedstawicielki Sybiraków. Szacowny gość wydarzenia nie krył wzruszenia, wywołanego poruszaną w czasie spotkania tematyką: – Ja się nie wstydzę tych łez. Ja przeszłam to wszystko, o czym tu przed chwilą powiedziano. Wy jako dzieci nie znacie tego, ale ja to wszystko pamiętam. Trudno jest o tym mówić, a im więcej się wraca do wspomnień, tym jest jeszcze gorzej. Ciężko o tym mówić, ale musimy to robić. Co by było, gdybyśmy tego nie robili, kto wam młodym to przekaże, tę historię młodzieży kochana.

W dalszej części wydarzenia głos zabrała Agnieszka Łuczak z poznańskiego oddziału IPN. Prelekcja poświęcona żołnierzom wyklętym i ich działaniom, często okupionym przesłuchaniami, torturami i śmiercią, nie była na pewno dla młodzieży doświadczeniem łatwym. Uczniom ZSR CKP przekazano w czasie spotkania wiele informacji, dotyczących m.in. toczonych przez członków kryjących się w lasach grup partyzanckich walk. Nastolatkowie usłyszeli więc, jak w 1946 roku, w położonej na terenie miejscowości Czyste zagrodzie, "żołnierze wyklęci" dowodzeni przez Eugeniusza Kokolskiego zostali otoczeni przez funkcjonariuszy Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich i Służby Bezpieczeństwa Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. W wyniku zdarzenia ciężko ranny został sam Groźny, umierając niebawem w siedzibie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Turku. O tym, że "Żywa lekcja historii" na pewno nie była lekcją błahą i łatwą w odbiorze może świadczyć fakt, iż pracownik Instytutu Pamięci Narodowej w czasie prelekcji zademonstrował nastolatkom archiwalne zdjęcia martwych „żołnierzy wyklętych”, które przed laty wykonali polujący na nich oprawcy, czyniąc z nich drastyczne i osobliwe trofea oraz dowody triumfu nad członkami „band”.

Na zakończenie spotkania jego uczestnicy mieli okazję obejrzeć nowo otwartą wystawę Związku Sybiraków i podzielić się swymi spostrzeżeniami. Uczniowie także będą mieli szansę dokładnie zapoznać się z umieszczonymi w szkolnej auli eksponatami, podczas swych lekcji historii.

AW